پیوندهای مفید
آمار
| تعداد نشریات | 32 |
| تعداد شمارهها | 840 |
| تعداد مقالات | 8,153 |
| تعداد مشاهده مقاله | 52,501,504 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 8,895,697 |
خوانش پدیدارشناختی بیگانه والدنفلس در عرفان اسلامی (تحلیل موردی داستان شیخ صنعان و دختر ترسا) | ||
| نقد و نظریه ادبی | ||
| دوره 10، شماره 2 - شماره پیاپی 21، دی 1404، صفحه 207-231 اصل مقاله (1.22 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22124/naqd.2026.31777.2751 | ||
| نویسنده | ||
| منیره طلیعه بخش* | ||
| استادیار گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه گیلان | ||
| چکیده | ||
| بسیاری از ناقدان سوبژکتیویسم که سوبژکتیویته را خودبنیاد میدانند، میکوشند با طرح مسألة تو یا دیگری از سوژه مرکززدایی کنند. این در حالی است که هوسرل و به تبع آن والدنفلس به هدف فراروی از سوژة خودبنیاد از «جهان خانگی» و «جهان بیگانه» سخن گفت. او در طرح مسألة پدیدارشناسی بیناسوژگی بر آن است که آنچه از سوژه مرکززدایی میکند، «امر بیگانه» است. بیگانه همچون چیزی ذاتاً غیرقابلدرک و دسترسناپذیر تجربه میشود و گسستی رادیکال در تجربة معمول ایجاد میکند. این پژوهش با روش توصیفی-تحلیلی و رویکرد پدیدارشناختی به بررسی تطبیقی مفهوم «امر بیگانه» در اندیشة والدنفلس و عرفان اسلامی میپردازد و با اتکا به آرای برنارد والدنفلس نشان میدهد که چگونه مواجهه با بیگانه در هر دو سنت فکری به گسست از جهان خانگی و بازتعریف هویت میانجامد. تحلیل موردی داستان شیخ صنعان و دختر ترسا بر اساس مؤلفههای پدیدارشناسی والدنفلس (غیریت رادیکال، تجربة مرزی، گسست و پاسخدهی)، مؤید این فرضیه است که عرفان اسلامی از طریق بازخوانی عناصر مطرود و هراسناک (کفر، شیطان، شراب) امکان گفتوگوی سازنده با غیریت رادیکال را فراهم میسازد. یافتهها حاکی از آن است که این فرایند نه تنها سازوکاری معرفتشناختی، بلکه الگویی اخلاقی برای مواجهه با تفاوتهای فرهنگی-دینی در جهان معاصر ارائه میدهد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| امر بیگانه؛ پدیدارشناسی بیگانه؛ عرفان اسلامی؛ والدنفلس؛ شیخ صنعان | ||
| مراجع | ||
|
ابینعیم اصفهانی، احمدبن عبدلله. (1311). حلیه الاولیاء و طبقات الاصفیاء، قاهره: مطبعه السعاده.
انصاری، عبدالله بن محمد. (1383). منازل السائرین. به کوشش محمدعمار مفید. تهران: مولی.
بدوی، عبدالرحمن (1389). تاریخ تصوف اسلامی از ابتدا تا قرن دوم هجری، ترجمة محمودرضا افتخارزاده. تهران: افراز.
بصری، حسن. (1396). کتاب زهد، تحقیق دکتر محمد عبدالرحیم محمد. ترجمة قاسم انصاری. تهران: جامی.
جامی، نورالدین عبدالرحمان. (1375). مثنوی هفت اورنگ، تصحیح مرتضی مدرس گیلانی. تهران: مهتاب.
چولهن، بیونگ. (1397). رنجوری عشق، ترجمة علی فردوسی. تهران: پایان.
خرقانی، ابوالحسن. (1384). نوشته بر دریا، از میراث عرفانی ابوالحسن خرقانی، مقدمه، تصحیح و تعلیقات محمدرضا شفیعی کدکنی. تهران: سخن.
خرقانی، ابوالحسن. (1394)، نورالعلوم، به کوشش و نگارش عبدالرفیع حقیقت (رفیع). تهران: بهجت.
دزفولیانراد، مریم؛ فلاح، غلامعلی و بالو، فرزاد. (1399). «بازنمایی دیگری در مثنوی». دوفصلنامة زبان و ادبیات فارسی دانشگاه، ۲۸(۸۸)، 177- 200.
ذاکری، محمد؛ آذرمکان، حشمت الله؛ درّی، نجمه و فروزانفر، عبدالله. (1398). «مفهوم دیگری و دیگرستیزی و دیگرپذیری در مثنوی مولانا». عرفان اسلامی، 16(61)، 68-99.
رامیننیا، مریم و قبادی، حسینعلی. (1392). «مفهوم دیگری و دیگربودگی در انسانشناسی باختین و انسانشناسی عرفانی». پژوهشهای ادبی، (40)، 63-88.
زهرهوند، سعیده. (1392). «غربتاندیشی صوفیانه و بازتاب آن در شعر فارسی». پژوهشهای ادب عرفانی، 7 (2)، 105-140.
سلمی، ابوعبدالرحمن (1362)، طبقات صوفیه، ترجمة خواجه عبدالله انصاری، تصحیح حسین آهی، تهران: فروغی.
شمس تبریزی. (1391). مقالات شمس تبریزی، به تصحیح محمدعلی موحد. تهران: خوارزمی.
عباسی، حبیب الله و بالو، فرزاد. (1388). «تأملی در مثنوی معنوی با رویکرد منطق مکالمهای». فصلنامه نقد ادبی، 1(5)، 147-174.
عطار، محمدبن ابراهیم(1341). دیوان غزلیات و قصاید عطار، تصحیح تقی تفضلی. تهران: انجمن آثار ملی.
عطار، محمدبن ابراهیم. (1383)، منطق الطیر، تصحیح محمدرضا شفیعی کدکنی، تهران: سخن.
عطار، محمدبن ابراهیم. (1393)، تذکرةالاولیاء، تصحیح محمد استعلامی. تهران: زوار.
عینالقضات همدانی. (1386). تمهیدات، با مقدّمه و تصحیح عفیف عسیران. تهران: منوچهری.
فردید، احمد. (1387). دیدار فرّهی و فتوحات آخرالزمانی، به کوشش محمد مددپور. تهران: مؤسسة فرهنگی پژوهشی چاپ و نشر نظر.
کریچلی، سایمون. (1396). چگونه از زندگی دست بشوییم و دلشوره آغاز کنیم؟، ترجمة مهرداد پارسا. تهران: شوند.
کیانی، محسن. (1369). تاریخ خانقاه در ایران، تهران: طهوری.
مولوی، جلالالدین محمد. (۱۳۵۵). کلیات شمس، تصحیح بدیعالزمان فروزانفر. تهران: امیرکبیر.
مولوی، جلالالدین محمد. (1396). مثنوی معنوی، تصحیح و مقدمه محمدعلی موحد. تهران: هرمس.
مولودی، فؤاد و عاملیرضایی، مریم. (1397). «دیگری بهمثابة خود: ارتباط شمس و مولانا از دیدگاه ژاک لکان».
ادبیات عرفانی دانشگاه الزهرا، 9(17)، 95-114.
مهدیپور، حسن. (1399). «تحلیل مفاهیم «خود» و «دیگری» براساس مبانی عرفانی ابنعربی». ادیان و عرفان، 53 (2)، 479-498.
Freud, S. (2003). The Uncanny, (Trans.). D. McLintock. Penguin. Heidegger, M. (1962). Being and Time, (Trans.). J. Macquarrie & E. Robinson. Harper & Row. Husserl, E. (1970). The crisis of European sciences and transcendental phenomenology: An introduction to phenomenological philosophy, (Trans.). D. Carr. Northwestern University Press. Kristeva, J. (1982). Powers of Horror: An Essay on Abjection, (Trans.). L. S. Roudiez. Columbia University Press. Marion, J.-L. (2012). In the self's place: The approach of Saint Augustine, (Trans.). J. L. Kosky. Fordham University Press. Steinbock, A. J. (1995). Home and Beyond: Generative Phenomenology After Husserl, Northwestern University Press. Waldenfels, B. (2006). Grundmotive einer Phänomenologie des Fremden, Frankfurt am Main: Suhrkamp. Waldenfels, B. (2011). Phenomenology of the alien: Basic concepts, (Trans.). A. Kozin & T. Stähler. Northwestern University Press. | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 60 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 24 |
||