| تعداد نشریات | 33 |
| تعداد شمارهها | 877 |
| تعداد مقالات | 8,582 |
| تعداد مشاهده مقاله | 54,470,787 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 10,102,365 |
روششناسی نقد رسانهبنیادِ ادبیات الکترونیک/کُدَبیات (ذیل چتر نظری هیلز و با سنتز رویکردهایی در مطالعات «کد»، «پلتفرم»، «نرمافزار» و «رابط کاربری») | ||
| نقد و نظریه ادبی | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 29 شهریور 1405 | ||
| نوع مقاله: مقاله روش شناسی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22124/naqd.2026.33632.2821 | ||
| نویسندگان | ||
| مرتضی عنابستانی1؛ محمدجواد مهدوی* 1؛ محمود فتوحی رودمعجنی1؛ مهدی صداقت پیام2 | ||
| 1گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه فردوسی، مشهد، ایران | ||
| 2دانشجوی تحصیلات تکمیلی، ادبیات تطبیقی، زبان انگلیسی، دستیار پژوهشی، مؤسسه روشن برای مطالعات فارسی، دانشگاه مریلند، کالج پارک، | ||
| چکیده | ||
| «ادبیات الکترونیک/کُدَبیات»، گسستی هستیشناختی در ماهیت امر ادبی، در نتیجۀ گذار از «اُبژۀ مادی ثابت» (کاغذ) به «رخداد اجرایی پویا» (نرمافزار) است. این زیستبوم نو، چالشهای روششناختی عمیقی را پیش روی سنت نقد ادبی قرار میدهد؛ نقدی که برای تفسیر معنایی متونِ چاپی صیقل یافته و در برابر ابعاد فنی، الگوریتمی و تعاملیِ آثار ادبی الکترونیک، دچار نوعی کوری ساختاریست. پژوهش حاضر، در پی یافتن راهحلی در این مورد، رویکرد «تحلیل رسانهبنیاد» کاترین هیلز را بهعنوان چتر نظری والد، برگزیده و میکوشد با بسط آن، یک روش انتقادی چندلایه ارائه دهد. این مقاله استدلال میکند که سکوی نوظهور الکترونیک، تسلط انگارۀ «ادبیات بهمثابۀ یک امر صرفاً انتزاعی» را به چالش کشیده، و همزمان «رسانه» و «مادیتی» که ادبیات در آن به اجرا درمیآید را، برجسته میسازد. در این راستا، «نقد رسانهبنیاد ادبیات الکترونیک/کُدَبیات» مستلزم عبور از سطح بازنمایی (ملاحظات محتوایی و فرمیِ عیان در نمایشگر)، به لایههای زیرین ماشین ادبیست. بدینمنظور، با سنتز برخی رویکردها در «مطالعات انتقادی کد»، «مطالعات پلتفرم»، «مطالعات نرمافزار» و «مطالعات رابط کاربری» پیشنهاد میشود که این حوزههای مطالعاتی بهعنوان مبانی هر نقد رسانهبنیاد رایانشی لحاظ شده و اثر در سطوح «کد»، «پلتفرم»، «نرمافزار» و «رابط کاربری» واکاوی شود. انتظار میرود کاربست نقد رسانهبنیاد ادبیات الکترونیک، تلاش منتقد را از تفسیر صرف فرم و محتوای ادبی، بهنوعی نقد مادیِ رسانهای که امر ادبی دیجیتال در آن تحقق مییابد، معطوف سازد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| تحلیل رسانهبنیاد؛ ادبیات الکترونیک؛ کدبیات؛ مطالعات انتقادی کد؛ مطالعات نرمافزار | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 2 |
||