| تعداد نشریات | 33 |
| تعداد شمارهها | 874 |
| تعداد مقالات | 8,516 |
| تعداد مشاهده مقاله | 53,735,874 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 9,831,141 |
واکاوی روایت بصری بازنمایی تاریخ در مستند تلویزیونی آخرین روزهای زمستان با رویکرد نئوفرمالیستی | ||
| پژوهشهای میانرشتهای هنر | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 29 مرداد 1405 | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22124/ira.2026.34062.1130 | ||
| نویسندگان | ||
| محمد عرب1؛ علی رازیزاده* 2 | ||
| 1دانشجوی کارشناسیارشد رشته تولیدسیما، دانشکده دین و رسانه، دانشگاه صداوسیما، قم، ایران | ||
| 2استادیار گروه هنرهای رسانهای، دانشکده دین و رسانه، دانشگاه صداوسیما، قم، ایران | ||
| چکیده | ||
| مستند تاریخی بهعنوان گونهای روایی، تاریخ را نه صرفاً از طریق بازنمایی رویدادها، بلکه با سازماندهی فرمال عناصر روایی، بصری، تدوینی و صوتی صورتبندی میکند. ازاینرو، تبیین سازوکارهای فرمی تولید معنا و چگونگی شکلگیری خوانشهای تاریخی در این آثار، یکی از مسائل اساسی مطالعات مستند و روایتشناسی فیلم بهشمار میآید. با وجود گسترش پژوهشهای مرتبط با مستندهای تاریخی، تحلیل نظاممند سازوکارهای فرمال بازنمایی تاریخ، بهویژه در مستندهای تلویزیونی ایران، همچنان با خلأهای پژوهشی روبهروست. پژوهش حاضر با هدف واکاوی روایت بصری بازنمایی تاریخ در مستند تلویزیونی آخرین روزهای زمستان بر پایه رویکرد نئوفرمالیستی، در پی پاسخ به این پرسش است که سازمان روایی و نظام فرمال این اثر چگونه بازنمایی تاریخ را سامان میدهد و چه ظرفیتها و محدودیتهای ساختاری در این فرایند ایجاد میکند. پژوهش با روش تحلیلی ـ تفسیری انجام شده است. جامعه پژوهش، مجموعه دهقسمتی آخرین روزهای زمستان است و دادهها بر پایه تحلیل هدفمند ۳۰ سکانس منتخب، با اتکا به مفاهیم داستان و پیرنگ، وجه غالب، انگیزش، آشناییزدایی و کارکرد فرمال تحلیل شدهاند. یافتهها نشان میدهد که روایت قهرمانمحور بهعنوان وجه غالب اثر، همراه با توزیع کنترلشده اطلاعات، بازسازی دقیق تاریخی، بهکارگیری دوربین روی دست، شبیهسازی بافت تصویری آرشیوی، سازماندهی هدفمند تدوین و طراحی منسجم نظام صوتی، ظرفیتهای ادراکی متن را برای تقویت انسجام روایی، واقعگرایی ادراکی و اعتبار اقناعی بازنمایی تاریخی نزد مخاطب مفروض فراهم میآورد. در مقابل، غلبه گویندگی اقتدارمند، شخصیسازی تاریخ، کاهش چندصدایی روایت و جهتدهی فرایند تفسیر، از مهمترین محدودیتهای ساختاری اثر بهشمار میروند. نتایج پژوهش نشان میدهد که در مستند تاریخی، فرم صرفاً عنصری زیباییشناختی نیست، بلکه سازوکاری معرفتساز است که همزمان میتواند اعتبار بازنمایی تاریخی را تقویت کرده و دامنه تفسیرهای ممکن از تاریخ را محدود سازد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| مستند تلویزیونی؛ روایت بصری؛ بازنمایی تاریخ؛ نئوفرمالیسم؛ آخرین روزهای زمستان | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 41 |
||