پیوندهای مفید
آمار
| تعداد نشریات | 33 |
| تعداد شماره‌ها | 884 |
| تعداد مقالات | 8,614 |
| تعداد مشاهده مقاله | 54,660,474 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 10,221,340 |
سیمرغ یا گریفین ایرانی؟ بازنگری در نام‌گذاری نقشمایۀ جانور ترکیبی در هنرهای تجسمیِ دورۀ ساسانی | ||
| پژوهش‌های میان‌رشته‌ای هنر | ||
| مقاله 3، دوره 4، شماره 2 - شماره پیاپی 7، مهر 1405 | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22124/ira.2026.33754.1102 | ||
| نویسندگان | ||
| سارا سامانی1؛ ایلناز رهبر* 2؛ طاهر رضازاده سراسکانرود3 | ||
| 1کارشناسی‌ارشد پژوهش‌هنر، گروه هنر، دانشکدة هنر، معماری و شهرسازی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران. | ||
| 2استادیار گروه هنر، دانشکدۀ هنر، معماری و شهرسازی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران. | ||
| 3استادیار گروه هنر، دانشکدة هنر، معماری و شهرسازی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران. | ||
| چکیده | ||
| در آثار دورۀ ساسانی نقش جانوری وجود دارد که به سیمرغ مشهور شده است. این نقش‌مایه عمدتاً در آثار فلزی، پارچه و سنگ‌نگاره دیده شده است. بر این اساس، مسئلۀ اصلی مقالۀ حاضر، بازنگری و بررسی مفهوم و نقشمایۀ سیمرغ و بازتاب آن در فرهنگ و هنر دورۀ ساسانی است. هدف اصلی نگارش مقالۀ حاضر، بازنگری و جلوگیری از عدم تکرار یک اشتباه در نامیدن این نقش و یافتن نام صحیحی به‌جای آن است. تقریباً همۀ پژوهش‌های پیشین حاکی از تکرار یک نام اشتباه هستند. بنابراین بازنگری دربارۀ این موضوع و نقش‌مایه، رسالتی است بر عهدۀ پژوهشگران هنر و باستان‌شناسی تا به مداقه و بررسی هرچه عمیق‌تر این نقش و نام آن بپردازند. برای این منظور، پیشینۀ سیمرغ در متون دورۀ ساسانی و نقش حیوانات ترکیبی در هنر دوره‌های پیشاساسانی مورد مطالعه قرار گرفته‌اند. پس از آن در خود دورۀ ساسانی آثار هنری که بازنمایی‌کنندۀ نقش موسوم به سیمرغ بوده‌اند، مورد بررسی قرار گرفته‌اند. در دورۀ اسلامی نیز اولین نقش سیمرغ که به‌طور مشخص به یک پرنده اشاره دارد، بررسی شده است. نتیجۀ حاصل از پژوهش نشان داد نقشی که در هنر ساسانی سیمرغ نامیده شده، بازنمایی‌کنندۀ یک جانورترکیبی است در حالیکه هیچ‌گونه ارتباطی با سیمرغ در دورۀ اسلامی ندارد؛ درنتیجه به اشتباه به این نام مشهور شده است. اصطلاح «گریفین ایرانی» به‌عنوان نام جایگزینی برای این نقش از سوی نگارندگان ارائه شده است. این پژوهش از نظر هدف بنیادی و از نظر روش و ماهیت، توصیفی ـ تحلیلی و تاریخی و گردآوری مطالب به صورتِ کتابخانه‌ای بوده است. | ||
| کلیدواژه‌ها | ||
| هنر ساسانی؛ هنر پساساسانی؛ جانور ترکیبی؛ سیمرغ؛ گریفین ایرانی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 101 |
||