| تعداد نشریات | 33 |
| تعداد شمارهها | 874 |
| تعداد مقالات | 8,491 |
| تعداد مشاهده مقاله | 53,662,399 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 9,757,587 |
واکاوی ارتباط قابلیتهای آموزش هنرهای صناعی با پرورش تفکر خلاق در آموزش عالی: مطالعه کیفی براساس مصاحبه با متخصصان و صاحبنظران دانشگاهی | ||
| پژوهشهای میانرشتهای هنر | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 21 مرداد 1405 | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22124/ira.2026.33993.1121 | ||
| نویسندگان | ||
| معصومه فرخی* 1؛ شهریار شکر پور2؛ مجید ضیایی3؛ محبوبه البرزی4 | ||
| 1دانشجوی دکتری دانشگاه هنراسلامی تبریز، تبریز، ایران | ||
| 2استادیار گروه هنر اسلامی، دانشکده هنرهای صناعی، دانشگاه هنر اسلامی تبریز، ایران | ||
| 3عضو هیات علمی دانشکده هنرهای صناعی، دانشگاه هنر اسلامی تبریز، تبریز، ایران | ||
| 4استاد تمام دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، بخش مبانی تعلیم و تربیت، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران | ||
| چکیده | ||
| هنرهای صناعی با وجود ظرفیتهای آموزشی و خلاقانه، در آموزش رسمی بیشتر بهصورت مهارتآموزی دیده شدهاند و ارتباط آنها با پرورش تفکر خلاق بهطور دقیق تبیین نشده است. ازاینرو، پژوهش حاضر با هدف تبیین و تحلیل ارتباط میان قابلیتهای آموزشی هنرهای صناعی و پرورش تفکر خلاق از دیدگاه متخصصان و صاحبنظران دانشگاهی انجام شده است و میکوشد نشان دهد هنرهای صناعی از دیدگاه متخصصان دانشگاهی چگونه میتوانند بستری برای تقویت خلاقیت، حل مسئله و نوآوری باشند. این پژوهش از نوع کیفی بوده و با بهرهگیری از روش تحلیل مضمون به بررسی ابعاد مختلف این موضوع پرداخته است. مشارکتکنندگان پژوهش به شیوه نمونهگیری هدفمند و براساس معیار اشباع نظری انتخاب شدند. در نهایت 19 نفر در فرایند پژوهش مشارکت داشتند. نتایج تحلیل دادهها به شناسایی 106 مضمون پایه، 13 مضمون سازماندهنده و 4 مضمون فراگیر منجر شد. مضامین پایه شامل مفاهیمی نظیر تنوع، الهام از طبیعت، حل مسئله، پرسشگری، خوداندیشی، خردورزی، قابلیت توسعه، نوآوری و عبور از محدودیتها بودند. این مضامین در قالب مضامین سازماندهندهای همچون زیباییشناسی و ساختار بصری، ماده و مواد اولیه، فنون اجرایی، کارکرد اقتصادی، انتقال دانش و علوم، فرهنگ و تجربه زیسته سامان یافتند. در نهایت، مضامین فراگیر در چهار حوزه کلان «صورت»، «کارکرد»، «معنا» و «ذات» طبقهبندی شدند. یافتههای پژوهش نشان داد که هنرهای صناعی واجد ماهیتی چندبعدی و میانرشتهای هستند که در آن مؤلفههای زیباییشناختی، مادی، فنی، اقتصادی، فرهنگی و نوآورانه در تعامل مستمر با یکدیگر قرار دارند. این ویژگیها بستری مناسب برای رشد و پرورش تفکر خلاق فراهم میکنند؛ زیرا فرایند آفرینش در هنرهای صناعی تنها به فعالیت ذهنی محدود نمیشود، بلکه در پیوندی پویا میان اندیشه، مهارت، تجربه عملی، مواد و زندگی روزمره تحقق مییابد. ازاینرو، هنرهای صناعی را میتوان یکی از عینیترین عرصههای تجلی تفکر خلاق دانست؛ عرصهای که در آن ایده، مهارت و معنا بهصورت همزمان شکل گرفته و در قالب آثار هنری متبلور میشوند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| هنرهای صناعی؛ قابلیت آموزش هنرهای صناعی؛ تفکر خلاق؛ آموزش عالی؛ دیدگاههای صاحبنظران | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 14 |
||