| تعداد نشریات | 33 |
| تعداد شمارهها | 874 |
| تعداد مقالات | 8,491 |
| تعداد مشاهده مقاله | 53,662,399 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 9,757,587 |
آفرینش متن نمایشی به شیوۀ تعاملی: مطالعهای میانرشتهای در تلاقی درامشناسی و هوش مصنوعی مولد | ||
| پژوهشهای میانرشتهای هنر | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 21 مرداد 1405 | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22124/ira.2026.33803.1105 | ||
| نویسندگان | ||
| علیرضا تاجفر* 1؛ رائد فریدزاده2؛ هوشنگ رهنما3 | ||
| 1گروه نمایش، دانشکده هنر، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران | ||
| 2گروه ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران | ||
| 3دانشکده سینما تئاتر، دانشگاه هنر، تهران، ایران | ||
| چکیده | ||
| پارادایم سنتی روایت که قرنها بر رابطۀ یکطرفۀ «مؤلف ـ مخاطب» استوار بوده، اکنون به چالش کشیده شدهاست؛ بهویژه با تحولات زیستبوم دیجیتال و ظهور هوش مصنوعی مولد. پژوهش حاضر با هدف تبیین زیرساختهای نظری آفرینش و بازآفرینی تعاملی، به بررسی امکانسنجی گذار از روایتگری یکسویه به بازآفرینی تعاملی دراماتیک با انتخاب آزاد مخاطب در مسیر آفرینش روایت شخصی از متن و اثر نمایشی میپردازد. البته چالش بعدی، پس از دستیابی به قابلیتهای معماری درام برای ارائۀ تعاملی، چگونگی حفظ انسجام ساختاری و منطق درونی درام، همزمان با اعطای کنشمندی به مخاطب در روند بازآفرینی تعاملیست، یعنی تنش میان آزادی مخاطب و انسجام روایت. این مطالعۀ میانرشتهای و توصیفی ـ تحلیلی، از طریق مرور کیفی و تلفیقی ادبیات، ابتدا مبانی درامشناسی و تئوریهای ارتباط با مخاطب را برای یافتن ظرفیتها و کارکردهای تعامل با مخاطبان و همچنین ساختارمندی و معماری قابل ترجمۀ درام به زبان ماشین بررسی میکند، سپس به معرفی و مطالعۀ مدلهای شناختی و نشانهشناسی رایانشی مرتبط با موضوع پژوهش میپردازد. در نهایت، با تحلیل مدلهای داستانگویی تعاملی و تلفیق راهحلهای آنها، ویژگیهای دستور زبان میانجی بین درام و ماشین، و مؤلفههای اولیۀ لازم برای امکانپذیر شدن آفرینش تعاملی روایت نمایشی را ارائه میکند. با اینکه چنین سطحی از تعامل مخاطب با روایت دراماتیک هنوز عملی نشدهاست، اما مدلهای موجود که بر پایۀ درام و برای توسعۀ بازیهای داستانگویی ساخته و پرداخته شدهاند، نشانگر آن هستند که اگر بتوان یادگیری هوش مصنوعی در مورد قواعد، ساختارها و سبک و سیاق درام را عمیقتر و کاربردیتر ساخت و نظریهای را توسعه داد که فرایند آفرینش و بازآفرینی تعاملی روایت نمایشی را در سطحی قابل قبول کنترل و اجرا کند، چنین تعاملی در دسترس قرار خواهد گرفت. چنین فرایندی، نهتنها ارتباط مخاطب ـ متن ـ مؤلف را متحول خواهد ساخت، بلکه با تحول در پارادایم روایت، راهی فراخ در برابر تمامی هنرهای نمایشی باز خواهد کرد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| درام و متن دراماتیک؛ آفرینش و بازآفرینی تعاملی؛ هوش مصنوعی مولد؛ داستانگویی تعاملی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 8 |
||