پیوندهای مفید
آمار
| تعداد نشریات | 32 |
| تعداد شمارهها | 860 |
| تعداد مقالات | 8,359 |
| تعداد مشاهده مقاله | 52,955,754 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 9,335,744 |
کمدی و ایدئولوژی در سینمای عبدالرضا کاهانی: خوانشی ژیژکی از دو فیلم اسب حیوان نجیبی است و بیخود و بیجهت | ||
| پژوهشهای میانرشتهای هنر | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 21 خرداد 1405 | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22124/ira.2026.33581.1092 | ||
| نویسندگان | ||
| ابوالفضل دهقانی زاده* 1؛ سهیلا منصوریان2؛ هاشم حسینی3؛ ابوالقاسم دادور4؛ حسین غفاری جوشقان5 | ||
| 1دانشجوی کارشناسی ارشد فلسفه هنر، دانشکده هنر، دانشگاه نیشابور، نیشابور،ایران | ||
| 2استادیار گروه آموزشی فلسفه هنر، دانشکده هنر، دانشگاه دولتی نیشابور، نیشابور، ایران . | ||
| 3دانشیار گروه آموزشی پژوهش هنر، دانشکده هنر، دانشگاه نیشابور، نیشابور، ایران. | ||
| 4استاد تمام. گروه آموزشی پژوهش هنر، دانشکده هنر، دانشگاه الزهرا، تهران، ایران. | ||
| 5استاد تمام. گروه آموزشی زیباییشناسی، دانشکده فلسفه، دانشگاه لومونوسف، مسکو، روسیه. | ||
| چکیده | ||
| این پژوهش به بررسی نسبت میان کمدی، ایدئولوژی و منطق میل در دو فیلم «اسب حیوان نجیبی است» و «بیخود و بیجهت» ساختۀ عبدالرضا کاهانی میپردازد. مسئلۀ اصلی مقاله آن است که کمدی در این آثار چگونه از سطح سرگرمی فراتر میرود و به فضایی برای بازنمایی بحرانهای روزمره، اختلال در روابط اجتماعی و تداوم مناسبات ایدئولوژیک تبدیل میشود. تا جایی که بررسیها نشان میدهد، بخش عمدۀ پژوهشهای مربوط به سینمای کاهانی بیشتر بر جنبههای اجتماعی و واقعگرایانۀ آثار او متمرکز بوده و کمتر به پیوند کمدی با مفاهیمی چون میل، لذت و فانتزی توجه کردهاند. ازاینرو، مقالۀ حاضر با بهرهگیری از خوانش اسلاوی ژیژک از ایدئولوژی، فانتزی و ژوئیسانس، میکوشد منطق کمدی را در نسبت با بحران نظم نمادین تحلیل کند. انتخاب این دو فیلم نیز به دلیل تفاوت آنها در بازنمایی اقتدار، زبان و روابط جمعی صورت گرفته است؛ بهگونهای که یکی بر اجرای اقتدار جعلی و دیگری بر فرسایش گفتار و تعلیق کنش تمرکز دارد. روش پژوهش کیفی و مبتنیبر تحلیل صحنهمحور است. در این چارچوب، عناصری چون میزانسن، ریتم تکرار، بدن، اختلال گفتار، همپوشانی دیالوگها و الگوهای کنش روزمره بررسی میشود. تحلیل فیلم «اسب حیوان نجیبی است» نشان میدهد که اقتدار، حتی در غیاب پشتوانۀ واقعی، از خلال ژستهای بدنی، لحن گفتار و فانتزی اطاعت بازتولید میشود. در مقابل، «بیخود و بیجهت» فضایی را ترسیم میکند که در آن تکرار گفتوگوهای نیمهتمام و تعویق تصمیمگیری، امکان تثبیت هرگونه نظم پایدار را مختل میسازد. نتایج پژوهش حاکی از آن است که کمدی در این دو فیلم تنها در خدمت تولید خنده یا انتقاد اجتماعی قرار ندارد، بلکه بستری برای تجربه و تحمل بحرانهای روزمره فراهم میکند. بر این اساس، مقاله پیشنهاد میکند که کمدی در سینمای کاهانی را میتوان صورتی از مواجهه با فقدان، بیثباتی و استمرار وضعیت ایدئولوژیک در زندگی روزمره دانست. | ||
| کلیدواژهها | ||
| سینمای ایران؛ ایدئولوژی؛ منطق میل؛ ساختار کمدی؛ اسلاوی ژیژک؛ سینمای عبدالرضا کاهانی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 22 |
||