| تعداد نشریات | 33 |
| تعداد شمارهها | 888 |
| تعداد مقالات | 8,749 |
| تعداد مشاهده مقاله | 55,380,181 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 10,563,669 |
ارزیابی مدل DSSAT-CSM-CERES-Millet برای شبیه سازی رشد و نمو ارزن مرواریدی در تاریخهای مختلف کاشت | ||
| تحقیقات غلات | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 28 آبان 1405 | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22124/cr.2026.35254.1938 | ||
| نویسندگان | ||
| فاطمه قربان نژاد1؛ محسن زواره* 2؛ محمد رحمانی3 | ||
| 1گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده علوم کشاورزی، دانشگاه گیلان | ||
| 2گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده علوم کشاورزی، دانشگاه گیلان | ||
| 3موسسه تحقیقات ثبت و گواهی بذر و نهال، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران | ||
| چکیده | ||
| چکیده مبسوط مقدمه: تاریخ کاشت از مهمترین عوامل مدیریتی موثر بر رشد، نمو و عملکرد ارزن مرواریدی است. انتخاب تاریخ کاشت مناسب معمولاً بر اساس نتایج آزمایشهای مزرعهای انجام میشود؛ بااینحال، یافتههای این آزمایشها اغلب به شرایط محیطی محل اجرای آنها محدود هستند و پیش از تعمیم به سایر محیطها، به ارزیابی بیشتری نیاز دارند. افزون بر این، اجرای آزمایشهای مزرعهای متعدد و بلندمدت مستلزم صرف زمان و هزینه زیادی است. مدلهای شبیهسازی رشد و نمو گیاهان زراعی امکان ارزیابی پاسخ گیاه به شیوههای مدیریتی و شرایط محیطی مختلف را فراهم میکنند و از این راه، مکمل آزمایشهای مزرعهای هستند. پژوهش حاضر با هدف ارزیابی عملکرد مدل CERES-Millet در شبیهسازی رخدادهای فنولوژیک، شاخص سطح برگ و انباشت زیستتوده ارزن مرواریدی رقم مهران در تاریخهای مختلف کاشت در رشت انجام شد. مواد و روشها: این آزمایش در سال زراعی 98-1397 در مزرعه پژوهشی دانشکده علوم کشاورزی دانشگاه گیلان در قالب طرح بلوکهای کامل تصادفی با چهار تکرار و چهار تاریخ کاشت مختلف (14 خرداد، 16 تیر، 14 مرداد و 15 شهریور) انجام شد. واسنجی مدل با استفاده از برنامه GENCALC و روی دادههای دو تکرار مستقل انجام شد. دادههای دو تکرار باقیمانده برای ارزیابی مدل به کار رفتند. عملکرد مدل در شبیهسازی سه رخداد فنولوژیک شامل سبز شدن، گلشکفتگی و رسیدگی فیزیولوژیک، شاخص سطح برگ، زیستتوده کل و زیستتوده اندامهای رویشی ارزیابی شد. برای کمیسازی عملکرد مدل از ریشه دوم میانگین مربعات خطا (RMSE)، ریشه دوم میانگین مربعات خطای نرمالشده (nRMSE)، ضریب تعیین (R²) و شاخص توافق ویلموت (d) استفاده شد.. یافته های تحقیق: مدل CERES-Millet رخدادهای فنولوژیک ارزن مرواریدی رقم مهران را در تاریخهای مختلف کاشت با دقت قابلقبولی شبیهسازی کرد. در میان سه رخداد فنولوژیک، زمان گلشکفتگی با بیشترین دقت شبیهسازی شد. بهطوریکه مقادیر ضریب تعیین و شاخص توافق ویلموت بهترتیب 0.99 و 0.96 و مقدار RMSE برابر با یک روز بود (nRMSE=1.72 %). مدل همچنین، توانست پویایی فصلی شاخص سطح برگ را بهخوبی بازسازی کند (RMSE=0.49، R²=0.80 و d=0.91). شبیهسازی زیستتوده کل (RMSE=584.46 kgh-1، R²=0.93 و d=0.88) و زیستتوده اندامهای رویشی (RMSE=395.08 kgh-1 ، R²=0.86 و d=0.87) نیز در مجموع توافق مناسبی با مقادیر مشاهدهشده داشت. نتیجه گیری: در مجموع، مدل CERES-Millet رخدادهای فنولوژیک، شاخص سطح برگ و زیستتوده ارزن مرواریدی رقم مهران را در تاریخهای کاشت بررسیشده و شرایط محیطی رشت با دقت قابلقبولی شبیهسازی کند. بااینحال، دقت پیشبینی برخی متغیرها، بهویژه زمان رسیدگی فیزیولوژیک در تاریخهای کاشت دیرهنگام، کمتر بود. ازاینرو، خروجیهای مدل در این شرایط باید با احتیاط تفسیر شوند. ارزیابی بیشتر مدل با استفاده از مجموعهدادههای مستقل حاصل از چندین سال و مکان ضروری است تا پایداری عملکرد مدل و قابلیت کاربرد آن در دامنه گستردهتری از شرایط محیطی مشخص شود. | ||
| کلیدواژهها | ||
| ارزن؛ اعتبارسنجی؛ عملکرد زیست توده؛ فنولوژی | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 2 |
||